Δελφικά Παραγγέλματα: 147 φράσεις σοφίας από το Μαντείο των Δελφών
Τι είναι τα δελφικά παραγγέλματα
Όλοι γνωρίζουμε το απόφθεγμα που επικαλούνταν ο Σωκράτης, Γνῶθι σεαυτόν. Αυτό που είναι λιγότερο γνωστό είναι πως η φράση αυτή δεν ανήκει στον Σωκράτη: επρόκειτο για ένα από τα τρία σημαντικότερα δελφικά παραγγέλματα, μαζί με τα Μηδέν ἄγαν και Ἐγγύα πάρα δ’ ἄτα.
Ως δελφικά παραγγέλματα είναι γνωστά τα 147 αποφθέγματα που βρίσκονταν χαραγμένα στον εξωτερικό τοίχο, περιμετρικά της πύλης, καθώς και στις στήλες του ιερού ναού του Απόλλωνα στο Μαντείο των Δελφών.
Πρόκειται για λιτές φράσεις μόλις λίγων λέξεων, ένα απόσταγμα σοφίας που εκφράζει διαχρονικές αρχές για να διάγει κανείς σε καθημερινή βάση βίο ενάρετο. Αφορούν στην αγάπη, τη φιλία, την εργασία, αλλά και στο χρέος, την ανταμοιβή, ακόμη και στο κουτσομπολιό.
Επειδή σκοπός τους είναι να καθοδηγούν τον άνθρωπο στην καθημερινή του ζωή, ο Παυσανίας τα χαρακτηρίζει ως «ωφελήματα προς τους ανθρώπους» (Ελλάδος Περιήγησις, Φωκικά).
Προέλευση των δελφικών παραγγελμάτων
Σύμφωνα με τη λαϊκή πεποίθηση, τα δελφικά παραγγέλματα είχαν παραδοθεί από τον Απόλλωνα στην Πυθία, είχαν επομένως θεϊκή προέλευση.
Κατά τον Πλάτωνα (Πρωταγόρας), τα δελφικά παραγγέλματα ήταν αφιέρωμα των επτά σοφών στο Μαντείο των Δελφών. Στους επτά σοφούς είθισται να συγκαταλέγονται ο Θαλής ο Μιλήσιος, ο Πιττακός ο Μυτιληναίος, ο Βίας ο Πριηνεύς, ο Σόλων ο Αθηναίος, ο Κλεόβουλος ο Ρόδιος, ο Περίανδρος ο Κορίνθιος και ο Χίλων ο Λακεδαιμόνιος. Την ίδια άποψη για την προέλευση των παραγγελμάτων υιοθετούν ο Διογένης Λαέρτιος και ο Στοβαίος.
Τα δελφικά παραγγέλματα
Σε μια στήλη του πρόναου βρίσκονταν χαραγμένα δύο παραγγέλματα, εκατέρωθεν ενός “Ε” (για τη σημασία του οποίου ο Πλούταρχος έχει γράψει την πραγματεία “Περί του ει του εν Δελφοίς“), τα οποία θεωρούνται ως τα πιο σημαντικά:
- Γνῶθι σεαυτόν, δηλαδή γνώριζε τον εαυτό σου.
- Μηδέν ἄγαν, δηλαδή απόφευγε την υπερβολή.
Γνωρίζουμε ποια ήταν τα παραγγέλματα χάρη στον Στοβαίο (Βιβλίον Γ, Κεφάλαιο 1) ο οποίος τα κατέγραψε και τα μετέφερε ως “Των επτά σοφών υποθήκη“.
Μερικά από τα πιο γνωστά δελφικά παραγγέλματα είναι τα εξής:
- Γνῶθι σαυτόν – Να γνωρίζεις τον εαυτό σου.
- Μηδὲν ἄγαν – Τίποτε να μην κάνεις σε υπερβολή.
- Ἐγγύα, πάρα δ’ ἄτα – Η εγγύηση φέρνει συμφορά.
- Μηδὲν θαυμάσῃς – Τίποτε να μη σε εκπλήσσει.
- Πάντα ἐκ θεῶν – Όλα προέρχονται από τους θεούς.
- Ἐπίστηθι σεαυτῷ – Να εμπιστεύεσαι τον εαυτό σου.
- Φρόνει θνητά – Να σκέφτεσαι ως θνητός.
- Καιρὸν γνῶθι – Να γνωρίζεις την κατάλληλη στιγμή.
- Φίλους ἀγάπα – Να αγαπάς τους φίλους σου.
- Ἑστίαν τίμα – Να τιμάς την εστία.
Το σύνολο των 147 Δελφικών Παραγγελμάτων παρατίθενται στον 6ο Τόμο των Απάντων του Στοβαίου, από τις Εκδόσεις ΚΑΚΤΟΣ.
-
Βίοι φιλοσόφων Α΄-Β΄
Άπαντα 1Original price was: 18,80 €.15,04 €Current price is: 15,04 €.Previous lowest price was 15,04 €. -
Εκλογαί, Αποφθέγματα, Υποθήκαι Γ΄ 1
Άπαντα 6Original price was: 16,60 €.13,28 €Current price is: 13,28 €.Previous lowest price was 13,28 €. -
Ηθικά 5
Περί δεισιδαιμονίας, Βασιλέων αποφθέγματα και στρατηγώνOriginal price was: 18,80 €.15,04 €Current price is: 15,04 €.Previous lowest price was 15,04 €.
